lijden (Als lijden toeslaat)

Lijden kan psychisch of lichamelijk zijn. Je kan lijden als je ziek bent, bij een overlijden, door ongelukkig te zijn,...

Hoe reageren mensen als ze met lijden geconfronteerd worden?

Lijden?
Hoe je hierop reageert kan je pas weten als je het je zelf overkomt. Iedereen reageert hier anders op. Depressief, gelaten, opstandig, ongelovig, angstig of genieten van elk goed moment. 

Zelf heb ik eerst gereageerd met ongeloof, heel veel angst maar heb dan toch beslist om van elk goed moment te genieten.

NIEUW
Als je van de ene op de andere dag heel erg ziek wordt, heb je niet alleen te kampen met fysisch lijden maar ook met psychisch lijden. Vooral de vragen waarom, wat zal de toekomst brengen, hoe moet het nu verder en vooral wat met mijn 4 jarige pruts. Zoveel onzekerheden, al je toekomstplannen gaan teniet. Op dat ogenblik kan je het niet meer alleen aan. Gelukkig ben ik goed omringd door mijn man, ouders, broers en familieleden. Maar vooral mijn 4 jarige dochter gaf mij telkens opnieuw de moed om te vechten in deze 9 zware maanden van ziek zijn. Zonder deze steun zou het mij nooit lukken. Tijdens dit ziekteproces heb ik enkele hele goede nieuwe vrienden gemaakt. In moeilijke tijden is een vriendelijk woord, een kleine babbel, de vraag 'hoe gaat het met jou?', heel belangrijk. Maar jammer genoeg heb ik ook vrienden verloren, onbegrijpelijk hoe sommige mensen je mijden of in 9 maanden geen enkele keer vragen hoe het met je gaat hoewel zij op de hoogte zijn van je ziektetoestand. Ik vind het dan ook heel hypocriet dat deze zelfde mensen meedoen aan acties zoals 'kom op tegen kanker' of andere acties. Zij denken dat ze hun steentje bijdragen wanneer zij € 5 storten maar als je kanker hebt, heb je vooral vriendschap en begrip nodig. 

De mensen die mij in deze moeilijke tijden wel steunden zal ik vooral altijd dankbaar zijn.

Hoe vertel ik mijn dochter van 4 jaar dat ik ernstig ziek ben?

Bij het horen van een slechte diagnose komen er heel veel vragen in je op. Hoe vertel ik aan mijn kleine meid dat ik ernstig ziek ben? Voor mijzelf is dit reeds onbegrijpelijk, hoe kan ik het haar dan uitleggen? Waarom is mama ziek? De medicamenten om mama te genezen maken mama nog zieker. Waarom verliest mama  haar mooie lange haren? Waarom is mama soms zo ziek dat ze zelf geen spelletje kan spelen of een verhaaltje kan voorlezen? De dingen die we elke dag samen deden kunnen nu niet meer. Deze vragen waren voor mij moeilijker dan het verwerken van mijn eigen ziek zijn. Ik kreeg enkele tips en vond dit boekje heel mooi. Ik heb er inspiratie uit op gedaan maar heb zelf mijn eigen verhaal gemaakt die voor mijn dochter wel begrijpelijk overkwam. Ik heb elk goed moment in mijn ziekteproces besteed aan knusse en simpele dingen met mijn dochter die nu o zo belangrijk zijn. Dit maakt een groot deel uit van mijn genezing.

Grote Boom is ziek

Het verhaal is zeer helder geformuleerd: Grote Boom is ziek en zijn vriendje Snuiter, een kleine egel, wil hem helpen. De dokter komt langs en concludeert dat Grote Boom geplaagd wordt door houtwormpjes die verdreven moeten worden. De medicijnen zullen de boom genezen, maar eerst lijkt het wel alsof de boom zieker wordt, als zijn blaadjes neerdwarrelen. Snuiter weet eigenlijk niet of Grote Boom nog wel ooit opnieuw zijn sterke vriend zal worden, maar blijft hopen.
 
De figuur van Kleine Snuiter met zijn gevoelens van wanhoop, verdriet, woede en ondertussen kinderlijk naïeve oplossingen aandragend, is zeer levensecht neergezet.

 De knappe metaforen – houtwormpjes zijn kankercellen, vallende blaadjes ofte het uitvallen van haar – dragen bij tot een sterk, ontroerend, maar ook hoopgevend prentenboek dat ondanks de goede afloop geen onrealistische verwachtingen creëert bij het jonge doelpubliek. Zelfs wanneer de kanker het wint, is dit een zeer bruikbaar boek, dat aangeeft dat iedere mens iets van zichzelf achterlaat.
 
Achterin het boek staan verschillende knutselactiviteiten die tegelijk troostmomenten kunnen zijn voor kinderen. Eigenlijk zou je willen dat dergelijke boeken niet nodig zijn, maar wanneer dat toch het geval is, vormt dit boek een welkom hulpmiddel voor (groot)ouders, leerkrachten en opvoeders.

'Adem'

Dit verhaal gaat over twee broers die beiden lijden aan de ziekte mucovisidosis. één van de broers Tom wordt in het ziekenhuis bevriend met Xavier die ook aan muco lijdt. Ieder verwerkt de ziekte op zijn eigen manier. Xavier wil genieten van het leven en nog vele avonturen beleven, Tom is opstandig,  Lucas wil vooral genezen en Anneleen wil nog een baby krijgen.

Tommy, Xavier en zijn vriendin Anneleen beslissen om het ziekenhuis te verlaten en om naar zee te gaan. Terwijl hij aan zee is krijgt Tommy telefoon dat zijn broer Lucas een transplantatie krijgt. Maar als hij aan het ziekenhuis aankomt is zijn broer reeds overleden. Zijn ouders kunnen hem dit niet vergeven waardoor de relatie met zijn ouders slechter wordt. 

Op het einde van de film gaat de toestand van zowel Xavier als Tommy minder goed. Ze staan beiden op de longtransplantatielijst. Ze hebben dezelfde bloedgroep en wachten op dezelfde long.

Xavier laat zich daarom schrappen van de transplantatielijst. Als Tommy dit te horen krijgt, schrapt ook hij zich van de lijst. Als er toch een long beschikbaar is, heeft Xavier complicaties en kan hij deze long niet krijgen. Daarom kunnen de dokters Tommy overtuigen om toch voor een transplantatie te gaan. Hoe deze film afloopt zal ik jullie niet vertellen maar ik hoop dat jullie deze film zelf gaan bekijken.

Ik heb deze film uitgekozen omdat ik een buurjongen had die op 19-jarige leeftijd is overleden aan mucovisidosis. Hij wachtte ook op een nieuwe long maar door complicaties werd dit uitgesteld en is hij jammer genoeg overleden. Deze film gaat over de ziekte maar vooral over hoe jonge mensen op een verschillende manier ernstig ziek zijn verwerken. De ene is depressief, de andere opstandig, de andere wacht rustig af en sommige willen volledig genieten van ieder moment. 

Een mooie, ontroerende film waar de ziekte mucovisidosis aan bod komt maar vooral hoe deze jongeren met deze ziekte en de dood omgaan. 

Een mooi voorbeeld van een jongen met mucovisidosis die op het einde van zijn leven nog al zijn dromen wilde waarmaken is Gregory Lemarchal. Op zijn 21ste deed hij mee aan een talentenjacht in Frankrijk als zanger. Hij overtuigde het Franse publiek en won met 80% van de stemmen. Zijn wens was om nog als zanger door te breken. Door zijn wilskracht, zijn hard werken en zijn levenslust heeft hij zijn wens kunnen waarmaken. Hij overleed jammer genoeg op 24-jarige leeftijd. Tot op heden word zijn muziek nog steeds door iedereen beluisterd. Zijn ouders richtten een organisatie op om kinderen met mucovisidosis te helpen. Deze organisatie kent heel veel succes bij het publiek.

'Oscar et la dame rose'

Deze ontroerende film gaat over een jongetje van 10 jaar met een terminale leukemie. Hij is opgenomen in het ziekenhuis. Zijn ouders verzwijgen dat hij terminaal ziek is. Wanneer hij een gesprek hoort tussen de dokter en zijn ouders, hoort hij dat hij kanker heeft en niet lang meer te leven heeft. Dat zijn ouders hem de waarheid niet vertellen neemt hij hen kwalijk. De relatie met zijn ouders is hierdoor heel slecht geworden. 

Oscar raakt in het ziekenhuis bevriend met een pizza bezorgster, dame Rose. Dame Rose vertelt hem steeds de waarheid en hun vriendschap wordt heel hecht. Oscar vertelt haar dat zijn grootste angst is dat hij nooit ouder dan 11 jaar zal worden. Dame Rose wil Oscar helpen en vind een oplossing. Samen spelen ze een spel waarbij Oscar elke dag 10 jaar ouder wordt. Hierdoor beleeft Oscar nog veel gelukkige momenten in deze lijdensweg van zijn stervensproces. 

Een mooie en ontroerde film, een heel zware situatie voor de kleine Oscar maar ook wel voor de ouders. Eerlijk zijn is altijd de beste oplossing, ook ten opzichte van je kinderen. Maar het verwerken en dragen van zo'n zware last als ouder is helemaal niet te onderschatten.

Liefde en vriendschap zijn onmisbaar in elk moment van lijden. 

Een film die ik zeker kan aanraden!

Sjabloon: verwerking van een film

·        Vat je eigen mening over de film samen in drie kernwoorden:

-        Ontroerend/emotioneel

-        Verdriet

-        Liefde

·        Is wat in de film aan bod komt (onderlinge relaties, gevoelens, ideeën) herkenbaar voor jou? Wat is wel herkenbaar? Wat niet?

Herkenbaar:

- Moeilijk omgaan met lijden en niet altijd op de juiste manier reageren.

- Een kind kan soms pijn en leed vergeten tijdens een spel, ze hebben ook een grote fantasie.

- Over gevoelens praten is niet altijd gemakkelijk, schrijven kan soms helpen.

Niet-herkenbaar:

Relatie met de ouders:

- ouders die maar 1 maal per week op bezoek komen

- ouders die zo verdrietig zijn dat ze terug naar huis gaan in plaats van naar hun kind

- breuk met de ouders

- dat Oscar niet meer met hen wil praten

- zo eenzaam zijn dat je enkel nog kan steunen op een 'dame Rose'

Kies drie scènes uit de film die je hebben aangesproken (positief of negatief). Beschrijf ze zo duidelijk mogelijk en noteer per scène welke gevoelens voor jou de overhand hadden.

Beschrijving scène 1:

Oscar ligt in het ziekenhuis omdat hij leukemie heeft. Zijn ouders komen elke zondag op bezoek. Als hij de auto van zijn ouders door het venster ziet, loopt hij enthousiast de trap af. Hij hoort de arts met zijn ouders praten. Hij blijft luisteren zonder dat ze hem zien. De ouders zijn geschokt als ze te horen krijgen dat Oscar ongeneeslijk ziek is en gaat sterven. De ouders hebben zoveel verdriet dat ze Oscar niet gaan bezoeken en terug naar huis rijden. Ook Oscar is diep geschokt, hij reageert met boosheid en onbegrip en wil met zijn ouders niet meer praten. Deze scene is de aanleiding voor het hele verhaal.

Gevoelens bij scène 1:

Verdriet, ongeloof, boosheid

Verdriet: zowel bij de ouders als bij Oscar.

De ouders hebben zoveel verdriet en kunnen dit niet plaatsen. Ze gaan niet naar hun zoon en ontkennen dat hij ongeneeslijk ziek is.

Ongeloof: Oscar loopt enthousiast de trap af en luistert een gesprek af tussen zijn ouders en de dokter. Hij weet niet wat hij hoort als de dokter zegt dat hij ongeneeslijk ziek is en gaat sterven.

Boosheid: Oscar is heel boos omdat zijn ouders de waarheid niet vertellen over zijn ziektetoestand. Hij weigert dan ook nog met hen te praten.

Beschrijving scène 2:

Oscar vraagt aan zijn vriendin ‘Dame Rose’ hoeveel keer ze gaat langskomen. ‘Dame Rose’ antwoord zonder na te denken 12 dagen. Nu begint Oscar voor het eerst na te denken over de korte tijd dat hij nog te leven heeft. Hij wist wel dat hij ernstig ziek was, maar 12 dagen, hij wist niet dat hij zo ziek was. ‘Madame Rose’ voelt de onrust bij Oscar en bedenkt vlug een verhaal waarbij de legende van de 12 dagen waarbij zij iedere dag het weer kan voorspellen voor iedere maand van het volgend jaar.

Gevoelens bij scène 2:

Ontroerend: Voor mij de meest ontroerende scene van de film. De reactie van Oscar als madame Rose zegt dat zij 12 dagen langs zal komen. Zij had ook 12 kaarten bij en Oscar mag elke dag een kaart omdraaien. Als hij haar vertelt dat hij niet bang is om te sterven maar wel bang is om niet ouder dan 11 jaar te worden bedenkt ze een spel waarbij Oscar telkens hij een kaart omdraait, 10 jaar ouder word. Zo beleeft hij in zijn fantasie een heel leven in die 12 dagen.

Plezier: als hij een kaart omdraait, fantaseert hij alle soorten verhalen, verliefd worden, trouwen, ...

Vriendschap: hier voel je de hechte band tussen Oscar en madame Rose.

Beschrijving scène 3:

De brieven die hij naar God stuurt. Hij kan niet over zijn gevoelens praten, daarom stelde madame Rose voor om brieven naar God te schrijven. De jongen kan hier al zijn emoties in kwijt. Hij heeft meer vragen aan God over de mensen die gaan achter blijven. Zijn ouders, zijn zieke vrienden, ... Samen hangen ze elke brief aan een ballon en madame Rose gaat de ballon dan buiten oplaten. De brief gaat rechtstreeks de lucht in naar God.

Gevoelens bij scène 3:

Ook hier moest ik traantjes laten, het moment dat de ballonnen de lucht in gaan is heel ontroerend.

Hoop: telkens madame Rose een ballon oplaat zie je de hoop in de ogen van Oscar, de hoop dat die brief door God gelezen wordt.

Vertrouwen: Oscar had veel vertrouwen in God. De bedoeling van het schrijven van die brieven was vooral om zijn angsten en gevoelens op te schrijven maar voor Oscar was het vooral het vertrouwen dat God voor de anderen zou zorgen.

Verbonden zijn: Oscar en madame Rose zijn door haar bezoekje heel verbonden met elkaar. Een gevoel dat Oscar niet meer had sinds hij zijn ouders met de arts had horen praten.

Op welke manier hebben de drie scènes die je hierboven vermeldde, met je eigen levenservaring/levensvisie te maken?

Als kind kregen mijn ouders ook te horen dat ik ernstig ziek was. Gelukkig kreeg ik van mijn ouders wel de nodige uitleg.

Zij hadden ook veel verdriet, maar wij hebben dit samen verwerkt.

Onze band werd er alleen maar sterker door.

Mijn mama probeerde mij altijd de waarheid te vertellen op de vraag of een onderzoek pijn zou doen of hoe dit zou verlopen. Zij bleef ook bij mij tijdens mijn onderzoek en gaf mij de nodige uitleg.

Persoonlijk richt ik mij niet tot God maar tot de mensen die mij omringen. Deze steun is onmisbaar in mijn lijdensproces.

Mijn ouders en broers probeerden mij ook met spel of knutselwerkjes af te leiden van mijn lijden. En dat lukte soms wel.

Sommige dokters richtten zich ook nooit tot mij als kind of puber maar mijn mama legde nadien alles goed uit in kindertaal. Zij vond dit heel belangrijk.

Wat wil de regisseur van de film ons duidelijk maken? Wat is volgens jou de boodschap die door de film wordt overgebracht?

De regisseur wil ons duidelijk maken dat iedereen anders reageert als hij met lijden te maken heeft.

Hij toont ook dat kinderen die ernstig ziek zijn vaak meer levenslust hebben dan volwassenen.

Vele ernstige zieken denken ook meer aan de toekomst van de mensen die hen omringen dan aan zichzelf.

De steun van God, en de hoop dat hij zijn vragen beantwoord.

Wat zijn de gelijkenissen en de verschillen tussen jouw visie en die van de filmmaker op het vlak van de behandelde thema’s (afhankelijk van de film die je koos, kan dit geloof, omgaan met de natuur, relaties, lijden… zijn)?

Gelijkenissen:

-  onze visie over lijden

-  onze visie over het belang van vriendschap en vertouwen (Oscar en Rose)

Verschillen

-  de visie hoe ouders en kind zo uit elkaar kunnen groeien

-  gevoelens niet kunnen weten

-  brieven richten naar God

Verwerkingsopdracht

Hallo ...

Weet je nog dat we samen de film Adem bekeken en we die beiden heel mooi vonden? Gisteren bekeek ik weer een heel ontroerende film, die ik je zeker kan aanraden. Vergeet wel niet om je zakdoeken bij de hand te houden. De film Oscar et la dame Rose is gemaakt door de Franse regisseur Eric Emmanuel Schmitt. Het is een aangrijpende film over hoe de verschillende personen in de directe omgeving van Oscar met zwaar ziek zijn en het doodgaan van een kind omgaan. Hij is er in geslaagd om verschillende emoties teweeg te brengen zoals ontroering, onbegrip maar ook wel humor. Hij beschrijft ook goed het verschil in omgaan met lijden en dood. De hoofdpersonages zijn Oscar en madame Rose, de ouders komen maar even in de film voor maar zijn wel de oorzaak van het verhaal tussen madame Rose en Oscar.

Oscar is een jongen van 10 jaar die lijdt aan leukemie. Hij verblijft in een ziekenhuis. Zijn ouders kunnen alleen in het weekend op bezoek komen. Op een weekdag ziet Oscar de auto van zijn ouders staan, heel enthousiast loopt hij naar hen toe, hij ziet dat zijn ouders met de dokter aan het praten zijn en stiekem luistert hij het gesprek af. Hij krijgt te horen dat hij ongeneeslijk ziek is en niet lang te leven heeft. De ouders zijn zo verdrietig dat ze Oscar de waarheid niet kunnen vertellen. Ze gaan terug naar huis zonder Oscar te bezoeken. Oscar is totaal verslagen. Hij krijgt de waarheid niet te horen waardoor hij zo kwaad wordt, dat hij met zijn ouders niet meer wil spreken. 

Dit is een situatie dat ikzelf totaal niet begrijp. Als mijn dochter een week in het ziekenhuis lag liet ik haar geen minuut alleen. Maar ieder reageert anders op het ziek zijn van hun kind.

Oscar botst tegen een pizzaverzorgster aan. Een stoere dame in het roze gekleed die niet van kinderen en ziekenhuizen houdt. Maar die twee bouwen toch een sterke vriendschapsband op. Zij vertelt als enige de waarheid tegen Oscar. Madame Rose komt dagelijks op bezoek bij de kleine jongen. Zij is de enige die hem als een normale jongen behandelt en niet als een jongen met kanker. Oscar vraagt haar hoe dikwijls ze op bezoek gaat komen. Zonder na te denken antwoord zij '12 dagen'. Oscar begrijpt hieruit dat hij nog maar 12 dagen te leven heeft. Madame Rose ziet zijn reactie en verzint hier dadelijk een verhaal rond. Ze toont hem 12 kaarten die elke dag het weer voorspellen als je een kaart omdraait. Oscar vertelt haar dat hij het erg vind dat hij niet ouder dan elf jaar zal worden. Daar weet madame Rose wel een oplossing voor. Oscar mag elke dag een kaart omdraaien en vieren dat hij dan telkens 10 jaar ouder zal worden. Zo kan hij 110 jaar worden. Tijdens deze scene's ga je mee in de fantasiewereld van het kind. Oscar wordt verliefd op het zieke meisje Peggy. Hij kust haar, trouwt met haar en beleeft alle mooie momenten van een leven in zijn fantasiewereld. Oscar vergeet tijdens deze momenten hoe ziek hij wel is.

Als kind was ik ook erg ziek en vergat ook even mijn pijn en het ziek zijn door een leuk spel te spelen samen met mijn broers.

Oscar kan heel moeilijk over zijn gevoelens en angsten praten. Hierop stelt madame Rose voor, om brieven naar God te schrijven over wat hij voelt, denkt en hoopt. Telkens Oscar een brief schrijft hangen ze deze aan een ballon en laten de ballon op, met de hoop dat hij naar God vliegt. In zijn brieven heeft Oscar vooral wensen voor de mensen om hem heen; dat zijn ouders weer worden zoals vroeger, dat zijn ziek vriendinnetje geneest, ... Wat opvalt is dat hij geen wensen voor zichzelf schrijft.

Voor vele mensen is het heel moeilijk om over gevoelens te praten. Daarom is schrijven een goed alternatief.

Madame Rose zorgt ervoor dat Oscar en zijn ouders weer samenkomen en het goed maken. Zoals verwacht gaat Oscar na 12 dagen dood. De ouders en madame Rose hebben heel veel verdriet. Oscar heeft zijn laatste wensen opgeschreven en wil dat madame Rose al zijn bezittingen krijgt na zijn dood. De ouders zijn madame Rose heel dankbaar voor wat zij voor hun zoon gedaan heeft. Zij brengen dan ook het koffertje met Oscar zijn bezittingen naar madame Rose. Als zij het koffertje opent zijn er geen woorden nodig, alleen een grote doos zakdoeken.

Ik denk dat ik al veel te veel verteld heb over het verloop van de film. Ik denk dat de regisseur geslaagd is in het beschrijven van de verschillende manieren van verwerken bij lijden. Ik hoop dat je de film even mooi vind als ik. Tot binnenkort.

Is er leven na de dood?

Een heel moeilijke vraag, het blijft een mysterie voor velen onder ons. Zelf heb ik hier al dikwijls over nagedacht. Ik geloof niet dat er leven is na de dood. Maar voor mij blijven al onze overledenen voort bestaan in onze gedachten, in onze herinneringen. Ik beleefde super momenten met mijn overleden opa. Soms heb ik het gevoel dat hij nog bij ons is, ik zie zijn lach, ik hoor zijn stem. Iedere speciale gelegenheid, telkens als ik naar zijn foto kijk, als ik zijn lege stoel zie staan, mis ik hem. Ik dwaal dan steeds af met mijn gedachten  naar de leuke momenten die wij met hem beleefden. Ik denk dat mensen die veel goeds deden, die altijd liefde uitstraalden tijdens hun leven, langer voortbestaan in onze gedachten en herinneringen. Dit is mijn kijk op het leven na de dood.

Lied 'Laughing with' van Regina Spektor.

Dit lied vertelt de reactie van de mensen ten opzichte van God. Als alles goed gaat heeft niemand God nodig maar bij problemen of in moeilijke tijden richten veel mensen zich wel tot God. Ook ongelovigen richten zich wel eens tot God als zij in moeilijke situaties verkeren.

Mensen die zich nooit tot God richten gaan in moeilijke situaties toch een kaars laten branden of een gebed opzeggen in de hoop dat God hen toch zal helpen.

NIEUW:

Ikzelf richt mij niet tot God  maar heb heel veel nood om mij tot mijn familie te richten in moeilijke tijden. Deze steun is voor mij onmisbaar. Ik respecteer en ben heel dankbaar als iemand mij zegt dat hij zich tot God gericht heeft of voor mij een kaarsje liet branden, niet omdat ik geloof in God maar wel voor de vriendschap en steun die deze persoon aan mij geeft.

Geraadpleegde bronnen:

• Slosse, N. & Del Moral, R. (2009). Grote boom is ziek. Gent: Uitgeverij Abimo.
• Van Rijckegehem, J.C. & Phylpo D. [producent] & Van Nuffel, H. [regisseur].(2010). Adem. [film]. België. geraadpleegd op 7 maart 2017 van https://youtu.be/3gk38wlVxnw
• Gregory Lemarchal (n.d.) Geraadpleegd op 31 mei 2017 via Wikipedia:  https://nl.wikipedia.org/wiki/Grégory_Lemarchal
• Godeau, P. [producent] & Schmitt, E-E. [regisseur]. (2009). Oscar et la dame rose (DVD). Frankrijk.
• Spektor, R. (2009). Laughing with [videobestand]. Geraadpleegd op 31 mei 2017.